İkinci el bir araç satın almak, heyecan verici olduğu kadar dikkat ve özen gerektiren bir süreçtir. Bu sürecin en önemli adımlarından biri ise şüphesiz ki ekspertizdir.
Oto ekspertiz raporları aslında aracın sağlık karnesi olduğunu söylemek yanlış olmayacaktır.
PratikAraba olarak ekspertiz merkezimize gelen araçların büyük bir kısmında karşılaşılan sorunlar, aslında birbirine benzerlik gösterir.
Bu sorunlar, aracın yaşına, kilometresine ve kullanım koşullarına bağlı olarak değişiklik gösterse de, bazıları neredeyse her raporda rastlayabileceğimiz klasikler arasındadır.
En sık karşılaştığımız problemlerin başında
periyodik bakımı yapılmamış araçlar gelir. Motor yağı, fren hidroliği, antifriz gibi sıvıların eksik veya kirli olması, hava ve yağ filtrelerinin tıkalı olması, ileride çok daha büyük arızalara davetiye çıkarır. Bu tür durumlar, aracın ihmal edildiğinin en büyük göstergesidir.
Bir diğer sık rastlanan sorun ise
fren sistemiyle ilgilidir. Aşınmış fren balataları ve diskleri, güvenlik açısından ciddi risk tehdidi oluşturur. Ekspertiz sırasında yapılan ölçümlerde, bu parçaların ne kadar ömrü kaldığı net bir şekilde tespit edilir.
Lastikler de sıklıkla göz ardı edilen ama ekspertizde mutlaka mercek altına yatırılan bir diğer unsurdur. Diş derinliğinin yasal sınırın altında olması, lastiklerdeki tek tip aşınma (rot ayarının bozuk olduğuna işaret eder), üretim tarihlerinin çok eski olması ve yanaklardaki yıpranmalar, rapora yansıyan detaylardır.
Bunların yanı sıra, süspansiyon sistemindeki aşınmalar (amortisörler, rot başları, rotiller), elektrik aksamındaki ufak tefek arızalar (far, sinyal, cam kumandaları) ve iç donanımdaki yıpranmalar da ekspertiz raporlarında sıklıkla karşılaştığımız başlıklardır. Unutulmamalıdır ki, bu "ufak tefek" sorunlar, aracın genel durumu hakkında önemli ipuçları verir ve pazarlık marjı oluşturmanızı sağlar.
Ekspertiz Raporunda "Motor Performansı Düşük" Ne Anlama Gelir?
Bu ifade, özellikle araç almaya niyetli kişiler için en korkutucu ve aynı zamanda en çok soru işareti uyandıran tespitlerden biridir.
Raporun soğuk ve teknik dilinde "Motor Performansı Düşük" yazdığını gördüğünüzde, aklınıza hemen büyük bir masraf veya pert bir motor gelmesin. Bu ifade, aracın beygir gücünü tam olarak üretemediğini, yani olması gerekenden daha "tembel" çalıştığını belirtir.
PratikAraba gibi konusunda uzman ekspertiz firmaları tespit noktasında sadece kulak dinlemesiyle yetinmez. Araç, şasi dinamometresi adı verilen bir cihaza bağlanır. Bu cihaz, aracın tekerleklerinden ölçülen güç ile motorun ürettiği teorik gücü karşılaştırır. Aradaki fark, kayıp olarak adlandırılır ve eğer bu kayıp normal değerlerin çok üzerindeyse,
"motor performansı düşük" notu düşülür.
Bu durumun birden fazla sebebi olabilir:
Ateşleme Sistemi Sorunları: Bujilerin, bobinlerin veya ateşleme kablolarının arızalı olması, silindirlerden birinin veya birkaçının tam verimli çalışmamasına neden olur. Bu da güç kaybı demektir.
Yakıt Sistemi Problemleri: Tıkalı bir yakıt filtresi, arızalı bir enjektör veya yeterli basıncı üretemeyen bir yakıt pompası, motora giden yakıt miktarını ve kalitesini etkileyerek performansı düşürür.
Hava Emiş Sistemi Sorunları: Tıkalı bir hava filtresi veya hava kaçakları, motorun doğru hava-yakıt karışımını yakalamasını engeller. Özellikle turbo beslemeli araçlarda, intercooler veya hortumlardaki bir kaçak, ciddi performans kaybına yol açar.
Egzoz Sistemi Tıkanıklığı: Tıkanmış bir partikül filtresi (DPF) veya egzoz susturucusu, motorun egzoz gazlarını rahatça atmasını engelleyerek "nefes almasını" zorlaştırır ve güç kaybına neden olur.
Kompresyon Düşüklüğü: Motorun içindeki piston segmanları, supap veya conta gibi parçalardaki aşınmalar, silindirlerdeki sıkıştırmanın düşmesine yol açar. Bu, genellikle daha ciddi ve masraflı bir motor sorununun habercisidir.
Kısacası, bu ifade motorun ölümcül bir hastalığı olduğu anlamına gelmez; ancak mutlaka üzerinde durulması ve nedeninin araştırılması gereken bir sağlık sorununa işaret eder.
Pas, Çürük, Kaynak ve Boya Tespiti Nasıl Yapılır?
Bir aracın geçmişini ve ne kadar kaza geçirdiğini anlamanın en etkili yolu, kaportasına bakmaktır. Pas, çürük, kaynak ve boya tespiti, ekspertiz sürecinin en detaylı ve ustalık gerektiren kısmıdır. Bu işlem, yalnızca gözle yapılan bir incelemenin çok ötesindedir.
Gözle Muayene ve Deneyim: İlk adım her zaman gözle kontroldür. Bir uzman, aracın etrafında dolaşırken ışığın vurguladığı gölgeleri inceler. Farklı paneller arasındaki renk tonu farklılıkları, kapı, bagaj ve kaput gibi parçaların aralıklarının eşit olmaması, bir parçanın diğerine göre daha mat veya daha parlak görünmesi, ilk bakışta dikkat çeken detaylardır.
Manyetik Ölçüm Cihazları: İşin teknik boyutuna geçtiğimizde, en güvenilir yardımcımız kaporta kalınlık ölçüm cihazlarıdır. Bu cihaz, boya tabakasının altındaki metalin kalınlığını ve boyanın mikron değerini ölçer. Fabrika çıkışı bir araçta boya kalınlığı tüm panellerde belirli bir aralıkta ve homojendir. Cihaz, bir paneldeki değerin diğerlerinden belirgin şekilde yüksek olduğunu gösteriyorsa, o panelin daha önce boyanmış olduğu anlaşılır. Eğer değer çok düşükse veya cihaz hiç ölçüm yapamıyorsa, o panelin metal olmadığı, macun veya polyester ile doldurulduğu ve üzerinin boyandığı sonucuna varılır.
Pas ve Çürük Tespiti: Pas, özellikle iklim koşullarının ağır olduğu bölgelerde veya kışın tuzlanan yollarda sık kullanılan araçlarda görülen bir kabustur. Yüzeysel paslar genellikle müdahale edilebilirken, çürük olarak tabir edilen durum, metalin delinmesi anlamına gelir. Uzmanlar, özellikle araç alt takımında, marşpiyellerde, kapı eteklerinde ve çamurlukların iç kısımlarında paslanma olup olmadığını dikkatle inceler. Şüpheli bölgelere hafifçe vurarak, metalin tok sesi mi yoksa paslanma nedeniyle bozulmuş, "kart" sesi mi verdiğini dinlerler. Ayrıca, kabarcık yapmış veya kabarmış boyalar, altındaki pasın habercisidir.
Kaynak Tespiti: Kaynak, genellikle ağır bir kaza sonrası kesilip değiştirilen bir parçanın, şasiye veya karoser yapısına birleştirilmesi işlemidir. Fabrikada paneller genellikle nokta kaynak veya preslenerek birleştirilirken, sonradan yapılan onarımlarda gözle görülür, düzensiz ve genellikle elle çekilmiş kaynak dikişleri olur.
PratikAraba gibi konusunda uzman ekspertiz firmaları kapı fitillerini sökerek, bagaj döşemelerini kaldırarak veya araç altına girerek bu kaynak izlerini ararlar. Fabrika çıkışı düzgün ve estetik olan kaynak noktalarının yerini, gelişigüzel yapılmış kaynakların almış olması, aracın ağır hasar kaydı olduğunun en önemli kanıtıdır.
Ekspertiz Aracın Şasi Hasarlı Olup Olmadığını Nasıl Anlar?
Şasi, bir araç için ne kadar hayatiyse, şasi hasarı da o kadar ciddi bir durumdur. Şasi, aracın iskeletidir ve tüm mekanik parçalar ile gövde bu iskelet üzerine inşa edilir. Şasinin hasar görmesi, aracın dengesini, yol tutuşunu ve en önemlisi, olası bir kaza anında yolcuları koruma kabiliyetini doğrudan etkiler. Bu nedenle, ekspertizde şasi kontrolü en titizlikle yapılan işlemlerden biridir.
Teknolojinin yanında, ustanın gözü ve eli de hâlâ çok değerlidir. Aracın altına girildiğinde, şasi kollarında veya tabanda gözle görülür bir kırışıklık, buruşma veya onarım izi olup olmadığı incelenir.
Civataların sökülüp takılmış olması, yeni boyanmış veya koruyucu spreylerle gizlenmeye çalışılmış bölgeler, şüphe uyandırır. Ayrıca, aracın dört tekerleğinin aynı hizada olup olmadığına bakılır; bir tekerlek diğerlerine göre farklı bir açıda duruyorsa (özellikle arkadan bakıldığında), bu da şasi veya aks sorununa işaret edebilir.
Test sürüşü sırasında aracın virajlarda dengesiz davranması, direksiyonun sürekli bir tarafa çekmesi veya lastiklerde anormal aşınmalar da şasi hasarının dolaylı belirtileridir.
İkinci el bir araç alırken ekspertiz raporu, aracın tüm geçmişini ve sırlarını ortaya seren bir belgedir. Bu rapordaki her bir ifade, sizin için ileride oluşabilecek maddi ve manevi kayıpların önüne geçebilecek bir uyarı niteliğindedir.
Unutmamalıdır ki, iyi bir ekspertiz aracın sadece bugününü değil, yarınını da gösterir.
PratikAraba servisi olarak müşterilerimize
TSE 12047 "A" kalite servis standartlarında ve
4077 sayılı Tüketici Koruma Kanununa uygun şekilde hizmet vermekte olup aracınıza dair tüm işlemleri garantili olarak yapmaktayız.
Bakım ve onarım esnasında marka üreticisi tavsiyesine uygun
orijinal ve
OEM (Original Equipment Manufacturer) onaylı yedek parça kullanmaktayız.
Periyodik bakım ve onarımlarda
PratikAraba servisini tercih ettiğinizde
www.pratikaraba.com/periyodik-bakim.html a tıklayarak aracınızın periyodik bakım fiyatını görebilir ve
mobil aplikasyon sistemi ile aracınızın periyodik bakımda değişen malzemelerini ve sonraki bakım kilometre ve zamanını öğrenebilirsiniz.
Arıza Tespit Diagnostic Testi Nedir?Motor Arıza Lambası Nasıl Silinir?Motor Arıza Lambası Neden Yanar?